Khuôn đúc tiền sử, Gang thép Thái Nguyên, thiếc Tĩnh Túc, đồng Sin Quyền, bô-xít Tây Nguyên, sắt Thạch Khê, đất hiếm và ngành thép hôm nay.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Người Việt cổ tự đúc đồng từ khoảng bốn nghìn năm trước: khuôn đá hai mang, nồi nấu, ống thổi gió và xỉ đồng ở Đồng Đậu, Gò Mun, Thành Dền kể lại điều đó.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Khu Gang thép Thái Nguyên khởi công năm 1959, ra mẻ gang đầu tiên ngày 29/11/1963. Vì sao chọn Thái Nguyên, lò cao làm gì và vai trò với cơ khí miền Bắc.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Mỏ thiếc Tĩnh Túc ở Cao Bằng khai thác từ đầu thế kỷ 20. Quặng cassiterit được rửa, tuyển trọng lực rồi luyện với than thành thiếc, kèm bài toán môi trường.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Mỏ đồng Sin Quyền ở Lào Cai khai thác quặng đồng sunfua. Quặng được nghiền, tuyển nổi, luyện thành đồng thô rồi điện phân ra đồng catốt khoảng 99,99%.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Bô-xít Tây Nguyên hình thành từ đất bazan phong hoá. Nhà máy Tân Rai, Nhân Cơ dùng quy trình Bayer biến đất đỏ thành alumin, để lại bùn đỏ cần quản lý chặt.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Mỏ sắt Thạch Khê ở ven biển Hà Tĩnh có quặng magnetit nằm dưới lớp cát dày, thấp hơn mực nước biển. Vì sao khai thác khó và dự án nhiều lần dừng, xét lại.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Cát đen ven biển miền Trung là sa khoáng titan chứa ilmenit, rutil, zircon, monazit. Nhà máy tách bằng máng xoắn, tuyển từ, tuyển điện; rừng phi lao phải giữ.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Mỏ chì kẽm Chợ Điền ở Chợ Đồn (Bắc Kạn cũ, nay Thái Nguyên) khai thác từ thời Pháp. Quặng galen, sphalerit, cách luyện chì kẽm và an toàn chì cho dân quanh mỏ.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Đất hiếm là 17 nguyên tố gồm họ lantan, scandi và ytri. Việt Nam có mỏ Đông Pao, Nậm Xe ở Lai Châu; khó nhất là tách riêng từng nguyên tố cho nam châm neodym.
Mỏ & luyện kim Việt Nam
Thép Việt Nam đi hai đường: lò cao – lò thổi ôxy từ quặng nhập ở các khu liên hợp ven biển và lò điện nấu phế liệu. Phôi, cuộn, tấm và áp lực thép xanh.
